Hiện nay, trên các nền tảng mạng xã hội và thậm chí là nhiều trang thông tin điện tử đang lan truyền một trào lưu được coi là “thần dược rẻ tiền”: Tận dụng vỏ trứng, luộc chín, sấy khô rồi nghiền thành bột để trộn vào súp, cháo hay bánh mì nhằm bổ sung Canxi, điều trị loãng xương. Trào lưu này bắt nguồn từ các video trên mạng xã hội Trung Quốc và nhanh chóng thu hút sự chú ý của rất nhiều người vì tính kinh tế của nó.
Về mặt lý thuyết bề nổi, những lời đồn này dựa trên một con số hấp dẫn: Lớp ngoài của vỏ trứng chứa tới 94% Canxi Cacbonat, mỗi gram vỏ trứng cung cấp khoảng 380mg Canxi. Với trọng lượng một vỏ trứng từ 5 đến 6 gram, chúng ta có thể thu được xấp xỉ 2000mg Canxi. Trong khi đó, nhu cầu Canxi tối thiểu mỗi ngày của con người chỉ rơi vào khoảng 800 đến 1200mg. Đánh giá bằng trực giác, chỉ cần ăn nửa vỏ trứng là đã thừa lượng Canxi cần thiết cho cơ thể. Tuy nhiên, dưới lăng kính của y học thực chứng và vi sinh vật học, việc tự làm bột vỏ trứng tại nhà là một hành động phản khoa học, mang tính chất “tự sát ngầm” đối với hệ tiêu hóa.
1. Cánh cửa tử thần từ 4.000 khí khổng và sự xâm nhập của siêu vi khuẩn Sai lầm chí mạng đầu tiên của người dân là lầm tưởng vỏ trứng là một lớp bảo vệ kín đặc. Thực tế dưới kính hiển vi, bề mặt vỏ trứng không hề kín mà sở hữu khoảng 4.000 lỗ nhỏ (khí khổng) để quả trứng thực hiện quá trình hô hấp, trao đổi không khí với môi trường bên ngoài.
Chính 4.000 lỗ nhỏ li ti này lại là cánh cửa mở toang để vô vàn các loại vi khuẩn, virus và nấm mốc từ môi trường bên ngoài (đặc biệt là từ phân gia cầm) chui sâu vào bên trong vỏ trứng. Trong số đó, y học cảnh báo ba mầm bệnh đáng sợ nhất có khả năng gây tiêu chảy và rối loạn tiêu hóa trầm trọng: Vi khuẩn Salmonella, vi khuẩn E. coli và các loại nấm. Việc bạn giữ lại vỏ trứng cũng đồng nghĩa với việc bạn đang giữ lại một ổ chứa vi sinh vật gây bệnh cực kỳ nguy hiểm.
2. Sự thật tàn khốc: Đun sôi 10-15 phút hoàn toàn không thể tiệt trùng Những video hướng dẫn trên mạng thường khuyên người dân cho vỏ trứng vào nước luộc sôi khoảng 10 đến 15 phút, sau đó vớt ra phơi khô rồi đem xay.
Các nghiên cứu khoa học, điển hình là một đề tài nghiên cứu công bố ngày 19 tháng 5 năm 2023 tại Thái Lan về việc chế biến vỏ trứng làm thức ăn bổ sung Canxi cho… chó, đã vạch trần sự ngây thơ này. Nghiên cứu chỉ ra rằng, nếu đun vỏ trứng ở nhiệt độ 95 độ C trong 15 phút thì không giải quyết được vấn đề gì. Thậm chí, đun sôi 95 độ C kéo dài tới 60 phút cũng mới chỉ đạt đến ngưỡng “thanh trùng” (giảm tải lượng vi khuẩn chứ chưa tiêu diệt hoàn toàn). Muốn tiệt trùng thực sự, người ta phải đun sôi liên tục tới 3 giờ đồng hồ, nhưng ngay cả như vậy vẫn chưa đủ đảm bảo an toàn tuyệt đối. Để sản xuất bột vỏ trứng an toàn cho chó ăn, các nhà khoa học Thái Lan đã phải sử dụng quy trình công nghiệp kết hợp phức tạp giữa nhiệt độ cao, lò vi sóng công nghiệp và cả tia hồng ngoại.
Vậy nên, hành động luộc 15 phút rồi phơi ra ngoài trời (nơi tiếp tục bị các tác nhân gây bệnh từ môi trường bám vào) của người dân là hoàn toàn vô nghĩa trong việc khử khuẩn.
3. Quả bom nổ chậm trong lọ bột vỏ trứng: Nuôi cấy mầm bệnh tại nhà Nhiều người cất công nghiền bột vỏ trứng rồi đóng vào chai lọ để ăn dần, mà không biết rằng mình đang tạo ra một môi trường nuôi cấy vi khuẩn hoàn hảo.
Cấu tạo của vỏ trứng không phải là 100% Canxi. Thực chất, Canxi Cacbonat (CaCO3) chỉ chiếm từ 30% đến 44%. Phần khổng lồ còn lại, chiếm từ 56% đến 70%, là các tạp chất và hợp chất hữu cơ khác. Khi bạn nghiền nát vỏ trứng và cất vào lọ, 56% – 70% các chất hữu cơ này chính là nguồn thức ăn béo bở để các vi khuẩn, virus và nấm mốc (vốn chưa bị tiêu diệt hết khi luộc) sinh sôi nảy nở theo thời gian. Việc bảo quản trong điều kiện chai lọ gia đình chắc chắn sẽ dẫn đến nhiễm khuẩn nặng nề, và mỗi lần xúc một thìa bột vỏ trứng ăn là bạn đang tự xúc hàng triệu mầm bệnh đưa trực tiếp vào đường ruột.
4. Thảm họa cơ học: Viêm loét dạ dày và sự hình thành “sỏi phân” Cho dù bạn may mắn không bị nhiễm khuẩn, thì việc hấp thụ Canxi từ bột vỏ trứng tự làm cũng gần như bằng 0, đi kèm với rủi ro tàn phá hệ tiêu hóa.
Để Canxi Cacbonat (CaCO3) ngấm được vào máu, nó phải phản ứng với axit clohydric (HCl) trong dạ dày để tạo thành ion Canxi (Ca2+). Tuy nhiên, vì bị bao bọc bởi 56% – 70% các chất hữu cơ, axit dạ dày không thể tiếp xúc và hòa tan được Canxi. Trong công nghiệp, để con người hấp thụ được, người ta phải nung vỏ trứng ở nhiệt độ lên tới 580 độ C để đốt cháy hoàn toàn các chất hữu cơ, tạo ra 99% CaCO3 nguyên chất.
Khi bạn ăn bột vỏ trứng tự làm (chưa qua xử lý nhiệt độ cao), dạ dày hoàn toàn không thể tiêu hóa được các tạp chất này. Những mảnh vỏ trứng cứng và sắc nhọn khi đi vào đường tiêu hóa sẽ bám vào thành dạ dày, ruột, gây xước, viêm loét, thậm chí thủng đường tiêu hóa. Nguy hiểm hơn, phần vỏ không tiêu hóa được sẽ kết dính với các thức ăn khác tạo thành sỏi ở dạ dày hoặc sỏi phân, gây tắc nghẽn và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.
5. Mất kiểm soát liều lượng Cuối cùng, khi tự nghiền bột vỏ trứng và dùng thìa để xúc ăn, bạn hoàn toàn không thể đong đếm hay biết chính xác mình đang nạp bao nhiêu miligram Canxi vào cơ thể. Việc uống bổ sung Canxi mù mờ về liều lượng là cực kỳ phản khoa học.
Kết luận Thói quen nghiền vỏ trứng để bổ sung Canxi là một trào lưu lợi bất cập hại. Đừng vì tiết kiệm một số tiền nhỏ mà tự biến mình thành nạn nhân của ngộ độc vi sinh vật, viêm loét dạ dày hay sỏi phân. Nếu cần bổ sung Canxi, hãy tìm mua những sản phẩm Canxi từ các hãng dược phẩm uy tín, được cơ quan y tế cấp phép để đảm bảo an toàn tuyệt đối về mặt vệ sinh thực phẩm và chuẩn xác về liều lượng dược lý.
Để lại một bình luận